Sigara içen biri, aynada kendi yüzündeki değişimi yıllarca fark etmeyebilir. Değişim yavaş ilerler: önce ten biraz solgunlaşır, sonra göz kenarındaki çizgiler derinleşir, dudak çevresinde ince kırışıklıklar belirir. Bu değişimleri en net gösteren araştırmalar, genetik olarak aynı olan iki insanı karşılaştıranlardır.
İkizlerin anlattığı
Tek yumurta ikizleri aynı genleri taşır. Bu yüzden aralarındaki farklar büyük ölçüde yaşam tarzından kaynaklanır. ABD'de yapılan bir ikiz çalışmasında, sigara içen ya da daha uzun süre içmiş olan ikizin cildinin, kardeşine göre daha fazla yaşlanma belirtisi gösterdiği görüldü. İçme süresi arasındaki fark arttıkça, görünen yaş farkı da artıyordu.
Plastik cerrahların yaptığı başka bir ikiz çalışması ise yüzün hangi bölgelerinin daha çok etkilendiğini ortaya koydu. Sigara içen ikizlerde göz altı torbaları, alt göz kapağının sarkması, dudak üstü ve alt dudak çizgileri ile ağız kenarlarındaki çizgiler daha belirgindi. Yani sigaranın izi, özellikle göz ve ağız çevresinde birikiyor.
Genleri aynı iki kardeşi ayıran şey yaşam tarzıydı; sigaranın hesabı yüzlerine açıkça yansımıştı.
Sigara cildi nasıl yıpratır?
Tütün dumanının cilt yaşlanmasına etkisini inceleyen bir derleme, laboratuvar çalışmalarında tütün dumanı özütünün kolajen üretimini azalttığını, kolajeni yıkan enzimlerin üretimini artırdığını ve elastik liflerin düzensiz oluşumuna yol açtığını anlatır. Kolajen derinin destek ağı olduğu için bu ağ zayıfladıkça kırışıklıklar ve sarkma belirginleşir.
- Kan akışı: Nikotin damarları daraltır; cilde ulaşan oksijen ve besin azalır, ten solgun ve gri görünebilir.
- Serbest radikaller: Dumandaki binlerce kimyasal, hücrelerde oksidatif stresi artırır.
- Tekrarlayan mimikler: Dudakları büzme ve dumandan gözleri kısma, ağız ve göz çevresindeki çizgileri derinleştirir.
- Onarım: Kan akışının azalması, yaraların ve tıraş kesiklerinin daha geç kapanmasına yol açabilir.
Yalnızca kırışıklık değil
Sigara ve cilt ilişkisini kapsamlı biçimde ele alan bir derleme, sigaranın yara onarımında gecikme, erken yaşlanma, bazı cilt kanserleri, akne, sedef hastalığı ve saç dökülmesi gibi pek çok durumla ilişkilendirildiğini anlatır. Erkekler açısından önemli bir ayrıntı da saç dökülmesidir: ikizlerle yapılan bir çalışmada sigara içme süresinin uzaması, alın bölgesindeki daha fazla saç dökülmesiyle ilişkili bulundu.
Bıraktığında ne değişir?
Yıllar içinde oluşmuş derin kırışıklıklar tamamen kaybolmaz. Ama sigarayı bırakmak, cilde ulaşan kan akışının ve oksijenin artmasına, ten renginin canlanmasına ve yeni hasarın birikmesinin yavaşlamasına yardımcı olabilir. Ne kadar erken bırakırsan, cildin o kadar az hasar biriktirir.
Sigarayı bırakma sürecinde cildini desteklemek
- Günlük güneş koruyucu kullan; güneş ve sigara hasarı birbirini güçlendirir.
- Bol su iç ve sebze, meyve ağırlıklı beslen.
- Nazik bir temizleyici ve düzenli nemlendirmeyle bariyerini destekle.
- Düzenli egzersiz hem cilde kan akışını artırır hem de bırakma sürecindeki stresi yönetmeye yardımcı olur.
- Bırakmakta zorlanıyorsan aile hekimine ya da sigara bırakma polikliniklerine başvur.
Cildinde iyileşmeyen bir yara, dudakta ya da ağız içinde geçmeyen beyaz veya kırmızı bir leke ya da değişen bir ben fark edersen vakit kaybetmeden hekime başvur.
Bu rutini kurarken işine yarar
EcoProbiotic MenCare serisi ↗Kaynaklar
- 01Smoking and Skin Aging in Identical Twins
Doshi DN, Hanneman KK, Cooper KD · Archives of Dermatology · 2007 · doi:10.1001/archderm.143.12.1543
Sigara içen ya da daha uzun süre içmiş ikizin cildinin kardeşine göre daha fazla yaşlanma belirtisi gösterdiğini bildirdi.
- 02Facial Changes Caused by Smoking: A Comparison between Smoking and Nonsmoking Identical Twins
Okada HC, Alleyne B, Varghai K, Kinder K, Guyuron B · Plastic and Reconstructive Surgery · 2013 · doi:10.1097/PRS.0b013e3182a4c20a
Sigara içen ikizlerde göz altı torbaları ile dudak ve ağız çevresi çizgilerinin daha belirgin olduğunu gösterdi.
- 03Tobacco smoke causes premature skin aging
Morita A · Journal of Dermatological Science · 2007 · doi:10.1016/j.jdermsci.2007.06.015
Tütün dumanının kolajen üretimini azalttığını, kolajeni yıkan enzimleri artırdığını ve erken cilt yaşlanmasıyla ilişkili olduğunu derledi.
- 04Smoking and the skin
Ortiz A, Grando SA · International Journal of Dermatology · 2012 · doi:10.1111/j.1365-4632.2011.05205.x
Sigaranın yara onarımı, cilt yaşlanması, akne, sedef ve saç dökülmesi gibi pek çok cilt durumuyla ilişkisini derledi.
- 05The Contribution of Endogenous and Exogenous Factors to Male Alopecia: A Study of Identical Twins
Gatherwright J, Liu MT, Amirlak B, Gliniak C, Totonchi A, Guyuron B · Plastic and Reconstructive Surgery · 2013 · doi:10.1097/PRS.0b013e3182865ca9
Erkek ikizlerde sigara içme süresinin uzamasının alın bölgesinde daha fazla saç dökülmesiyle ilişkili olduğunu gösterdi.






